A-Đặt vấn đề:
1.Tình hình dạy học toán ở trường THCS Vinh Quang những năm qua:
Trong tình hình sách giáo khoa có nhiều thay đổi để phù hợp với trình độ chung của quốc tế, sách giáo khoa của Việt Nam liên tục có sự chỉnh lý. Đợt chỉnh lý gần đây nhất là năm 1994 và hành năm vẫn có những chỉnh lý nhỏ khi tái bản. Tuy vậy, đặc điểm chung của sách giáo khoa nói chung và sách gióa khoa toán nói riêng vẫn còn một số nhược điểm cơ bản:
Một là, nội dung kiến thức cơ bản trong sách giáo khoa còn quá khó so với học sinh đại trà, kiến thức mang tính hàn lâm không phù hợp với trình độ nhận thức của học sinh, có những phần kiến thức đưa vào chương trình chỉ mang tính chất giới thiệu, phân phối thời gian quá ít không mang tính thực tế.
Hai là, sách giáo khoa được viết để dùng chung cho cả học sinh và giáo viên do đó có những khó khăn cho giáo viên trong việc sử dụng sách như một công cụ dạy học.
Ba là, phương pháp tiếp cận kiến thức trong sách giáo khoa đã trình bày đôi khi không phù hợp với quy luật nhận thức.
Trong tình hình đó việc dạy toán ở trường THCS Vinh quang trong những năm 1995-2002 có những đặc điểm nổi bật sau đây:
+Khi chưa có định hướng đổi mới phương pháp:
Tâm lý của hầu hết giáo viên khi lên lớp là cố gắng làm sao để giới thiệu được cho học sinh đầy đủ nội dung của sách giáo khoa theo phương pháp thầy đọc trò chép, thầy thông báo trò tiếp nhận hoặc nếu có tích cực hơn thì cũng chủ yếu là sử dụng phương pháp đàm thoại gợi mở dẫn dắt học sinh nắm bắt kiến thức. Có thể ví phương pháp dạy học này giống như người ta dắt một đứa trẻ và rất sợ hãi mỗi khi các em bị vấp ngã.
Trong giai đoạn này, việc sử dụng sách giáo khoa luôn được coi như một văn bản pháp lý mà không một ai được phép làm sai. Chính vì vậy, việc khai thác sách giáo khoa nhiều khi trở lên máy móc và rất kỳ cục. Có nhiều giáo viên khi lấy ví dụ vận dụng cũng chỉ lấy nguyên bản các ví dụ trong sách giáo khoa, điều này đã làm cho đại bộ phận các em học sinh trở lên nhàm chán khi giáo viên hướng dẫn các ví dụ .
Về phía người học có một đặc điểm chung là các em trở lên thụ động trong việc tiếp cận kiến thức, đứng trước tình huống cụ thể là các bài tập cần giải quyết học sinh thường bế tắc không tìm ra con đường để đi tới đích, các em chỉ làm được nhữnh dạng bài tập mà đã được giáo viên hướng dẫn một dạng tương tự và thường chỉ tìm ra một con đường giống nhau.
+ Khi có định hướng đổi mới phương pháp (kể từ năm 1998):
Sự đổi mới trong nhận thức vào thời điểm này cực kỳ quan trọng, nó thực sự phù hợp với quy luật phát triển của hoạt động nhận thức. Tuy nhiên một vấn đề nảy sinh là trên cơ sở lý luận về việc đổi mới phương pháp dạy học thì một vấn đề cốt tử là sẽ đổi mới như thế nào cho phù hợp với tình